در شكر بر نعما - ۱

بدانكه همچنانكه عبادت حق تعالـٰی بر بنده واجب ست شكر نعمتهای او نیز واجب ست قوله تعالـٰی واشكرو الله ان كنتم ایاه تعبدون در تفسیر وسیط میگوید ای ان كانت العبادة لله واجبة علیكم بانه محسن الیكم در معالم التنزیل میگوید الشكر تید نعمة الموجودة وصید نعمة المفقودة ابن عباس رضی الله عنهما روایت میكند از رسول صلی الله علیه وسلم كه فرمود نعمت، مرغ وحشی است پایش به بندید بشكر تا نگریزد قوله تعالـٰی لئن شكرتم لا زیدنكم ولئن كفرتم عذابی لشدید در تفسیر جوزانی می آرد كه حمل كرده اند زیادتی نعمت را بر نعمت دنیوی هر كس شكر نعمت دنیوی بجای آرد خداوند تعالـٰی نعمت بر وی زیادت گرداند یكی از بزرگان دین میگوید حق تعالـٰی ازان بزرگترست كه بشكر باقی نعمت فانی جزا دهد بس لیكن معنی آنست كه اگر شما شكر گذاری كنید منعم خود را من كه خداوندم زیادت گردانم شما را توفیق و عصمت و حلاوت عبادت و بصیرت در دین و قول ابن عباس رضی الله عنهما دال ست برین معنی كه گفت لئن شكرتم بالایمان والتوحید لاعطینكم الجنة پس شكر موجب زیادتی نعمت دینی و دنیوی است و لئن كفرتم و اگر بپوشید نعمت مرا باعراض از شكر زیرا كه شكر اظهار نعمت ست بتعظیم منعم و توقیر وی و كفران نعمت پوشیده داشتن نعمت ست بترک تعظیم ان عذابی لشدید لمن كفر نعمتی پس باید كه شكر منعم بجای آرد و پیش از زوال نعمت قدر نعمت بشناسد و چه كند بنده كه شكر گذاری نكند رباعی ای دل چه كنی كه حق گذاری نكنی# یا حكم ورا پسنده كاری نكنی# چندین حق نعمتش كه در گردن تست# چون ننشینی و حق گذاری نكنی#